Niebezpieczne ftalany w plastikach. DEHP przyczynił się do śmierci setek tysięcy osób?
7 maja 2025, 08:07Zawarte w tworzywach sztucznych ftalany przyczyniły się do śmierci ponad 356 000 osób w samym tylko 2018 roku, stwierdzają na łamach The Lancet eBioMedicine naukowcy z Wydziału Medycyny Uniwersytetu Nowojorskiego. Od dekad wiadomo, że pewne ftalany obecne w kosmetykach, detergentach, plastiku czy repelentach są szkodliwe dla zdrowia. Gdy zostają wchłonięte – na przykład z powszechnym w naszym pożywieniu, powietrzu i wodzie mikroplastikiem, zwiększają ryzyko wielu różnych chorób, od otyłości i cukrzycy po nowotwory. Teraz naukowcy z Uniwersytetu Nowojorskiego przyjrzeli się ftalanowi dwu-2-etyloheksylu (DEHP), który powszechnie dodawany jest do plastiku jako plastyfikator.
XP nie chce odejść i rośnie
3 marca 2015, 09:35W kwietniu ubiegłego roku Microsoft zakończył – i tak wyjątkowo długie – wsparcie dla systemu Windows XP. Wygląda jednak na to, że jego użytkownicy nie mają zamiaru rezygnować z przestarzałego OS-u, dla którego nie są już publikowane poprawki bezpieczeństwa
Potwierdzono twierdzenie Hawkinga o powierzchni czarnych dziur. Polacy wśród odkrywców
12 września 2025, 09:14Przed 10 laty 14 września 2015 roku interferometr LIGO zarejestrował pierwsze fale grawitacyjne wykryte przez człowieka (o ich odkryciu poinformowano 11 lutego 2016 roku). Ludzkość zyskała 3. sposób badania kosmosu, po falach elektromagnetycznych i promieniowaniu kosmicznym. Tym razem zaobserwowaliśmy zaginanie czasoprzestrzeni. Obecnie LIGO rutynowo wykrywa fale grawitacyjne. We współpracy z Virgo (Włochy) i KAGRA (Japonia) tworzy sieć LVK, która średnio co trzy dni rejestruje fale pochodzące z połączenia czarnych dziur. Teraz naukowcy z LVK zdobyli drugi w historii, i jednocześnie najdokładniejszy, dowód obserwacyjny, na prawdziwość teorii o powierzchni czarnych dziur Stephena Hawkinga.
Odkryto związek między mikrobiomem dróg oddechowych a rozwojem astmy
20 maja 2015, 12:29Niemowlęcy mikrobiom dróg oddechowych może zwiększać ryzyko poważnych chorób dróg oddechowych, a wskutek tego astmy.
Zagadka niezwykłego neutrino. Pochodzi z eksplozji kwazi-ekstremalnej pierwotnej czarnej dziury?
10 lutego 2026, 12:19W 2023 roku wykrywacz neutrin KM3NeT zarejestrował neutrino, które niosło ze sobą więcej energii, niż powinno być to możliwe. Nie znamy bowiem we wszechświecie źródła zdolnego do emisji neutrin o energii 100 000 razy większej rejestrowane w Wielkim Zderzaczu Hadronów. Teraz, na łamach Physical Review Letters, naukowcy z University of Massachusetts Amherst, zaproponowali rozwiązanie zagadki. Ich zdaniem emisja neutrin o tak wielkich energiach może mieć miejsce podczas eksplozji „kwazi-ekstremalnej pierwotnej czarnej dziury”.
Precyzyjnie o protonie
9 lipca 2015, 12:09Po 15 latach pomiarów i 8 latach obliczeń oraz sprawdzania błędów naukowcy pracujący przy projektach H1 i ZEUS opublikowali najbardziej precyzyjne informacje dotyczące wewnętrznej struktury i zachowania protonu. Dane, które posłużyły do analizy, pochodziły z ponad miliarda zderzeń protonów z elektronami oraz pozytonami, wykonanych w latach 1992-2007 w akceleratorze HERA
Czy szczur odczuwa empatię?
7 lipca 2026, 08:35Empatia, zdolność do współodczuwania wraz z innymi, jest jednym ze spoiw społeczeństw. W 2011 roku amerykańscy naukowcy zaobserwowali w serii eksperymentów, że szczury najpierw uwalniały inne szczury z pułapki, a następnie dzieliły się nimi pożywieniem, zamiast zostawić je w klatce i zjeść samemu. Czyżby szczury odczuwały empatię? Wyniki te potwierdziły się w 2019 roku. Jak wówczas informowaliśmy, gdy szczury widzą cierpiące zwierzę, w ich mózgach aktywują się te same neurony, które aktywują się, gdy same cierpią.
Fińska alterantywa dla łączności satelitarnej
4 września 2015, 11:51Statek na środku oceanu czy oddział wojska w odległych zakątkach globu muszą obecnie polegać na komunikacji satelitarnej. W razie jej przerwania mogą pojawić się poważne problemy. Fińska firma KNL Networks twierdzi, że opracowała tańszą alternatywę dla komunikacji za pomocą satelitów
Chiny szykują satelity monitorujące gazy cieplarniane
30 listopada 2015, 16:54Z okazji rozpoczętego w Paryżu szczytu klimatycznego Chiny zapowiedziały wystrzelenie pierwszych własnych satelitów monitorujących emisję gazów cieplarnianych z terenu Państwa Środka. Dokładne dane uzyskane dzięki satelicie mają pomóc Pekinowi w walce z globalnym ociepleniem.
Salwador sugeruje kobietom, by do 2018 r. unikały zajścia w ciążę
22 stycznia 2016, 17:06Salwador przestrzegł kobiety, by do 2018 r. nie zachodziły w ciążę, aby u ich dzieci nie wystąpiły wady wrodzone (małogłowie) związane z zakażeniem wirusem Zika.
